Phường Đông Ngạc có đoạn tuyến ngắn nhất và diện tích ảnh hưởng nhỏ nhất trong 16 phường xã, chỉ 1,6 km và 8,83 ha. Tuy nhiên đây là nơi có đình Chèm, di tích quốc gia đặc biệt duy nhất của toàn phân khu, khiến tuyến phải làm cầu vượt vòng ra sông. Bài viết tổng hợp về quy hoạch phường Đông Ngạc trong trục đại lộ cảnh quan Sông Hồng: thông số đoạn tuyến, cách xử lý khi đi qua cầu Thăng Long, các công trình phải né tránh và quỹ đất tái định cư 12 ha.

Phương án đoạn tuyến trục đại lộ cảnh quan sông Hồng qua phường Đông Ngạc với mặt cắt và bản đồ hướng tuyến

Vị trí và vai trò trong phân khu sông Hồng

Phường Đông Ngạc nằm trên bờ Hữu sông Hồng, tiếp nối phường Thượng Cát về phía hạ lưu. Đây là địa bàn thứ ba của tuyến đại lộ bờ Hữu tính từ nút giao cầu Hồng Hà.

Đoạn tuyến qua phường kết thúc tại cầu Thăng Long, đúng ranh giới giữa phân đoạn 1 và phân đoạn 2. Vì vậy phường thuộc phân đoạn 1, đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Thăng Long, quy mô khoảng 3.436 ha với dân số khoảng 160.000 người.

Điểm đặc biệt nhất của phường là nơi đây có đình Chèm, di tích quốc gia đặc biệt duy nhất trong toàn bộ phạm vi quy hoạch 11.418 ha, được xếp hạng năm 2017.

Định hướng sử dụng đất phân đoạn 1 từ cầu Hồng Hà đến cầu Thăng Long

Đoạn tuyến đại lộ đi qua địa bàn

Đoạn tuyến qua phường Đông Ngạc dài khoảng 1,6 km, ngắn nhất trong 16 phường xã của toàn dự án.

Hạng mục Thông số
Bờ sông Bờ Hữu
Phạm vi Từ cửa sông Nhuệ đến cầu Thăng Long
Chiều dài ~1,6 km
Mặt cắt ngang chính B = 54 m, bám sát đê
Mặt cắt đoạn vòng tránh B = 54,5 m, cầu vượt vòng ra phía sông
Diện tích ảnh hưởng ~8,83 ha
Nút giao Không kết nối với cầu Thăng Long, tuyến đi chui phía dưới

Mặt cắt ngang điển hình đoạn tuyến đi sát đê, bề rộng nền đường 54 m

Diện tích ảnh hưởng 8,83 ha là con số nhỏ nhất trong toàn bộ 16 phường xã, chỉ chiếm khoảng 2,6% tổng diện tích ảnh hưởng 341,41 ha của tuyến bờ Hữu.

Để so sánh, phường Hồng Hà cũng trên tuyến bờ Hữu có diện tích ảnh hưởng 89,37 ha, gấp hơn 10 lần. Nguyên nhân là đoạn tuyến qua Đông Ngạc vừa ngắn vừa bám sát đê với mặt cắt 54 m, tận dụng mặt đê hiện hữu làm đường bên.

Cách xử lý khi đi qua cầu Thăng Long

Đây là điểm kỹ thuật đáng chú ý. Thuyết minh nêu rõ: đoạn đi qua cầu Thăng Long hiện có, tuyến đường đi chui phía dưới và không kết nối với cầu.

Cầu Thăng Long là một trong số ít cầu mà cả hai tuyến đại lộ đều không kết nối trực tiếp. Danh sách các cầu không kết nối trực tiếp gồm:

  • Tuyến Tả Hồng không kết nối với: cầu Thăng Long, cầu Long Biên, cầu Chương Dương.
  • Tuyến Hữu Hồng không kết nối với: cầu Thăng Long, cầu Long Biên, cầu Vĩnh Tuy, cầu Mễ Sở.

Theo thuyết minh tuyến bờ Hữu, cầu Thăng Long là cầu vượt trực thông và không kết nối với trục đại lộ phía Hữu sông Hồng. Nguyên tắc chung là ưu tiên kết nối theo thứ tự các cầu trên các tuyến vành đai chính 1, 2, 3, 4 rồi mới đến vành đai 2,5 và 3,5.

Việc không kết nối giúp tránh tạo thêm điểm xung đột giao thông tại khu vực đầu cầu Thăng Long, vốn đã có mật độ phương tiện cao.

Giải pháp tránh đình Chèm và trạm bơm Liên Mạc

Đây là hạng mục kỹ thuật quan trọng nhất trên địa bàn, liên quan tới cả phường Thượng Cát giáp ranh.

Thuyết minh nêu: đoạn qua trạm bơm Liên Mạc giáp ranh với phường Thượng Cát, để tránh cắt khu vực trạm bơm hiện có, chùa Hoàng Xá và đình Chèm, hướng tuyến được đề xuất xây dựng cầu vượt vòng ra phía sông, quy mô 54,5 m.

Phương án đoạn tuyến trục đại lộ cảnh quan sông Hồng qua trạm bơm Liên Mạc và đình Chèm

Ba công trình được nêu tên trên bản vẽ hướng tuyến qua phường Đông Ngạc gồm:

  • Đình Chèm: di tích quốc gia đặc biệt, xếp hạng năm 2017, là di tích duy nhất ở cấp này trong toàn phân khu.
  • Chùa Hoàng Xá: công trình tín ngưỡng nằm trong cùng cụm.
  • Trạm bơm Liên Mạc: công trình thủy lợi hiện có, không thể cắt qua.

Đây là một trong bốn vị trí trên toàn tuyến mà đoạn tuyến phải cắt vào lòng sông, dự kiến xây dựng cầu trên sông. Phương án cầu cụ thể sẽ được xác định trong giai đoạn thiết kế chi tiết đầu tư xây dựng tuyến đường, được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Việc dành riêng một trang trong hồ sơ báo cáo cho phương án đoạn tuyến qua trạm bơm Liên Mạc và đình Chèm cho thấy đây là nội dung được đơn vị tư vấn xem là điểm nhạy cảm nhất trên tuyến bờ Hữu đoạn phía Bắc.

Định hướng sử dụng đất trên địa bàn

Bản đồ sử dụng đất quy hoạch khu vực phường Đông Ngạc thể hiện các chức năng theo định hướng của phân đoạn 1.

Bản đồ sử dụng đất quy hoạch khu vực phường Đông Ngạc trong điều chỉnh tổng thể quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng

Trên bản vẽ hướng tuyến, khu dân cư Đông Ngạc được thể hiện là khu dân cư chính trên địa bàn mà tuyến đi qua.

Định hướng chung của phân đoạn 1 gồm không gian sinh thái bảo tồn tính tự nhiên; công viên chuyên đề, công viên thể dục thể thao, cây xanh cảnh quan; cải tạo chỉnh trang khu vực dân cư thuộc các làng xóm; và phát triển đô thị với các khu vực đa chức năng.

Chỉ tiêu quy hoạch kiến trúc của phân đoạn 1 gồm tầng cao tối đa 30–45 tầng; mật độ xây dựng khu dịch vụ công cộng 60%, nhóm nhà ở 35–40%, công viên công cộng 5%, công viên chuyên đề 25%.

Cần lưu ý các chỉ tiêu này áp dụng cho khu vực phát triển đô thị mới. Khu vực quanh đình Chèm còn chịu ràng buộc bổ sung về vùng bảo vệ di tích theo quy định của Luật Di sản văn hóa.

Dự án thành phần liên quan

Dự án thành phần gần nhất với địa bàn là dự án số 9: Cụm công viên Thượng Cát – Liên Mạc, thuộc phân đoạn 1. Cụm công viên này gắn với khu vực bãi Thượng Cát – Liên Mạc nằm ở phường liền kề.

Sơ đồ vị trí 18 dự án thành phần thuộc dự án đầu tư Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng

Đoạn tuyến đại lộ bờ Hữu qua địa bàn thuộc một trong hai dự án đầu tư tuyến giao thông của toàn dự án. Theo tiến độ dự kiến, trục đại lộ cảnh quan hai bên sông nằm trong nhóm tám hạng mục ưu tiên giai đoạn 2026–2030.

Do đoạn tuyến ngắn và diện tích ảnh hưởng nhỏ, phường Đông Ngạc không có dự án thành phần nào đặt riêng trên địa bàn trong danh mục 18 dự án thành phần.

Làng xóm trên địa bàn

Phường Đông Ngạc không có cụm làng nào trong danh sách 12 cụm làng lâu đời, làng nghề và làng nghề truyền thống được rà soát của toàn phân khu.

Tuy nhiên khu dân cư Đông Ngạc vẫn nằm trong phạm vi tuyến đi qua. Phần diện tích dân cư nằm trong chỉ giới đường đỏ thuộc diện thu hồi, dù tổng diện tích ảnh hưởng của phường chỉ 8,83 ha.

Phường nằm ngoài khu vực “phòng khách đô thị”, vốn được xác định từ cầu Nhật Tân đến cầu Vĩnh Tuy bên bờ Hữu, bên trong Vành đai II. Do đó phường không thuộc diện tái thiết theo nguyên tắc thứ ba trong bốn nguyên tắc di dời, tái thiết.

Điều này có nghĩa là tác động tới dân cư trên địa bàn chủ yếu đến từ phạm vi chỉ giới đường đỏ của tuyến, chứ không phải từ chủ trương tái thiết diện rộng.

Quỹ đất tái định cư

Theo rà soát của các sở, ngành Thành phố, quỹ đất tái định cư dự kiến bố trí cho phường Thượng Cát và phường Đông Ngạc là khoảng 12 ha, dùng chung cho cả hai địa bàn.

Đây là quỹ đất tại chỗ, phù hợp với thứ tự ưu tiên thứ nhất trong bốn thứ tự bố trí tái định cư của Thành phố: bố trí ngay trên cùng địa bàn phường, xã, ưu tiên chuyển người dân từ khu vực ngoài bãi sông vào khu vực phía trong đê.

Với diện tích ảnh hưởng chỉ 8,83 ha, nhu cầu tái định cư trên địa bàn phường Đông Ngạc thuộc nhóm thấp nhất trong 16 phường xã. Quỹ đất 12 ha dùng chung với phường Thượng Cát về nguyên tắc đủ đáp ứng.

Hồ sơ cũng ghi rõ sẽ tiếp tục rà soát, bổ sung, điều chỉnh số lượng và quy mô quỹ đất tái định cư để đáp ứng tối đa nhu cầu thực tế.

Chính sách bồi thường và hỗ trợ

Người dân bị thu hồi đất trên địa bàn được áp dụng chính sách bồi thường, hỗ trợ đặc thù theo Luật Thủ đô, Nghị quyết số 254/2025/QH15 và số 258/2025/QH15 của Quốc hội, Nghị định số 88/2024/NĐ-CP, Nghị quyết số 36/2026/NQ-HĐND và Quyết định số 40/2026/QĐ-UBND.

  • Bồi thường về đất: bằng 02 lần mức quy định đối với đất ở, đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp có đủ điều kiện pháp lý.
  • Bồi thường tài sản: gồm công trình, chi phí đầu tư còn lại vào đất, thiệt hại công trình, cây trồng, vật nuôi.
  • Hỗ trợ chuyển đổi nghề: bằng 05 lần giá đất nông nghiệp.
  • Hỗ trợ tái định cư: nếu được bồi thường về đất không đủ mua suất tái định cư tối thiểu thì được Nhà nước hỗ trợ để đủ mua.
  • Nguyên tắc thời gian: bố trí tái định cư phải hoàn thành trước khi có quyết định thu hồi đất.

Ngoài ra còn có 04 biện pháp hỗ trợ khác theo Quyết định số 40/2026/QĐ-UBND và 02 biện pháp hỗ trợ theo Nghị quyết số 36/2026/NQ-HĐND.

Điều người dân trên địa bàn cần lưu ý

Hồ sơ đang ở giai đoạn lấy ý kiến, chưa được phê duyệt. Với phường Đông Ngạc có bốn điểm cần lưu ý.

  • Khu vực cầu vượt vòng ra sông: đoạn tuyến vòng tránh cụm đình Chèm, chùa Hoàng Xá và trạm bơm Liên Mạc có quy mô 54,5 m và phạm vi thi công riêng.
  • Vùng bảo vệ đình Chèm: di tích quốc gia đặc biệt có vùng bảo vệ theo quy định của Luật Di sản văn hóa, ảnh hưởng tới hoạt động xây dựng lân cận.
  • Khu vực dưới cầu Thăng Long: tuyến đi chui phía dưới và không kết nối với cầu, cần lưu ý về tổ chức giao thông trong giai đoạn thi công.
  • Bản vẽ 1/5000 chỉ mang tính định hướng: ranh giới, quy mô và chức năng từng ô đất sẽ được xác định chính xác ở bước quy hoạch chi tiết 1/500.

Hồ sơ cũng nêu chỉ giới đường đỏ được phê duyệt sẽ là nội dung cập nhật, bổ sung, điều chỉnh vào các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết và chỉ giới đường đỏ đã cấp dọc hai bên tuyến trước đây.

Cách góp ý

Việc lấy ý kiến bắt đầu từ ngày 7/9/2026. Phường Đông Ngạc thuộc 16 phường, xã trong ranh giới quy hoạch nên được lấy ý kiến trực tiếp.

  • Cộng đồng dân cư: hồ sơ kèm Phiếu lấy ý kiến được niêm yết tại trụ sở UBND phường hoặc điểm sinh hoạt công cộng; thời gian góp ý 20 ngày kể từ khi công khai.
  • Cơ quan, tổ chức: có ý kiến bằng văn bản trong 15 ngày kể từ ngày nhận hồ sơ.
  • Góp ý trực tuyến: qua Phiếu ý kiến điện tử trên trang thông tin điện tử của địa phương.
  • Phiếu hợp lệ: phải có dấu xác nhận của chính quyền địa phương.

Với đặc thù có di tích quốc gia đặc biệt trên địa bàn, ý kiến về phương án bảo vệ đình Chèm và cảnh quan xung quanh là nội dung người dân và các tổ chức trên địa bàn nên nêu cụ thể trong quá trình góp ý.

Tài liệu hồ sơ quy hoạch (bản gốc)

Tài liệu dưới đây trích từ hồ sơ lấy ý kiến bản dấu đỏ do Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội lập. Bấm Xem để mở tài liệu trong tab mới, hoặc Tải về để lưu bản đầy đủ.